Aandoeningen A-Z

Psoriasis symptomen, oorzaken en behandeling

psoriasis

Psoriasis: een hardnekkige chronische huidziekte die niet bij veel mensen bekend is.

Ondanks dat hebben naar schatting 300.000 mensen in Nederland hiermee te maken (1 op de 45 mensen).

Het is niet specifiek een aandoening die veel voorkomt bij mannen of juist vrouwen. Ook huidskleur of leeftijd is niet bepalend voor deze huidaandoening.

Er bestaan verschillende soorten, die allen gekenmerkt worden door specifieke symptomen.

Veel mensen die het hebben schamen zich en willen de plekken het liefst bedekken. En dit terwijl de huidaandoening niets te maken heeft met een slechte hygiëne.

In dit artikel bespreken we de symptomen, oorzaken en behandeling van psoriasis.

Is het besmettelijk? En wat kun je zelf doen om verergering van de klachten te voorkomen?

Je vindt de antwoorden in dit artikel.

Symptomen psoriasis

Het woord ‘psoriasis’ komt van het Griekse ‘psore’, wat schub betekent.

Als je er last van hebt vertoont je huid ronde of ovale schub-achtige schilfers en roodheid.

De schilfers zijn zilverwitte, kleverige dode huidcellen (‘plaques’). De rode plekken zijn vaak samengevoegd tot één grote plek. Bij psoriasis heb je veel last van jeuk.

De meest voorkomende plekken waar psoriasis zich openbaart zijn je huidplooien. Denk aan je ellebogen, je knieën, rond je navel, je bilnaad en in de liesstreek.

Het kan ook voorkomen op je hoofdhuid. Je kunt daarbij ook last hebben van haaruitval.

Vaak openbaart de aandoening zich ergens vanaf de puberteit tot aan het 35ste levensjaar, maar het kan ook op elke andere willekeurige leeftijd komen opzetten.

Bij jonge kinderen zie je vaak uitslag in het luiergebied, in het gezicht en op de hoofdhuid. Meestal wordt de diagnose bij kinderen niet voor het vierde levensjaar gesteld.

Bij psoriasis komt vaak ook een afwijking van de hand- en teennagels kijken. Ongeveer de helft van de patiënten heeft last van putjes en groeven in de nagels maar ook van bloedingen, verkleuringen en broosheid van de nagels.

Psoriasis gaat vaak samen met artritis en andere vormen van gewrichtsontstekingen.

De huidziekte kan in periodes heviger worden en weer verminderen. Elke patiënt heeft een ander ziekteverloop.

Is psoriasis besmettelijk?

Psoriasis is niet besmettelijk. Het kan niet door contact van de ene op de andere persoon worden overgedragen.

Het ontstaat namelijk niet door bacteriën maar door een stoornis binnen het immuunsysteem, wat vaak erfelijk is.

Als je psoriasis hebt is het raadzaam om deze informatie te delen met naaste familie, vrienden en collega’s. Uit onwetendheid kunnen mensen anders misschien (onbewust) afstand nemen.

Oorzaken voor psoriasis

Psoriasis vulgaris (‘gewone’ psoriasis) is een chronische auto-immuunziekte. Een auto-immuunziekte is een ziekte waarbij het afweersysteem verstoord is en als het ware het eigen systeem gaat aanvallen.

De mitochondriën zijn in dit geval verstoord. Mitochondriën zitten in lichaamscellen en zijn als het ware de energie-opwekkers van de cellen.

Bij psoriasis worden nieuwe cellen sneller aangemaakt dan de oude worden afgestoten.

Er is dus sprake van een versnelde deling (proliferatie) en verminderde rijping (differentiatie) van de hoornlaag-huidcellen van de opperhuid.

Onder normale omstandigheden vernieuwen de huidcellen zich iedere maand. Bij psoriasis gebeurt dit elke 4-6 dagen.

In veel gevallen (30-50%) speelt erfelijkheid een rol; je kunt er aanleg voor hebben.

Een verstoorde stofwisseling (waarbij onder andere de maag, darm, lever en schildklier betrokken zijn) hangt nauw samen met psoriasis.

Overgewicht kan psoriasis eveneens triggeren. Ook stress, bepaalde medicatie zoals antibiotica, infecties, blootstelling aan zonlicht, roken en overmatig gebruik van alcohol kan psoriasis uitlokken of verergeren.

Onder invloed van hormonale veranderingen of stoornissen kan psoriasis verergeren. Denk aan de puberteit, zwangerschap en de overgang.

Soorten psoriasis

Naast Psoriasis vulgaris, de meest voorkomende vorm van psoriasis, bestaan er nog 7 andere vormen, waarvan een paar al beschreven zijn onder het kopje ‘symptomen’:

  1. Psoriasis capitis: op de hoofdhuid.
  2. Psoriasis inversa: inversa betekent ‘omgekeerd’. Er is hierbij vaak geen schilfering zichtbaar. Vooral ouderen hebben last van deze vorm. De plekken zijn dan vochtig en helderrood.
  3. Psoriasis guttata: ook wel ‘druppel psoriasis’ genoemd. Vele kleine rode vlekjes die vaak ontstaan na een luchtweginfectie en meestal na een paar weken weer wegtrekken.
  4. Psoriasis unguium: nagel psoriasis
  5. Erythrodermische psoriasis: dit is een zeldzame vorm waarbij het gehele lichaam bedekt is met vlekjes. Dit kan gevaarlijk zijn omdat het bepaalde lichaamsfuncties ondermijnt.
  6. Psoriasis pustulosa: ernstige vorm waarbij er ook pusblaasjes verschijnen, vooral op de handen en voetzolen.
  7. Artritis psoriatica: psoriasis met gewrichtspijn

Behandeling psoriasis

Om de diagnose te stellen onderzoekt de arts de huid en gewrichten grondig.

Soms is een biopsie nodig om uitsluitsel te geven. Een klein stukje huidweefsel wordt dan weggesneden en onderzocht.

Op dit moment is psoriasis nog niet te genezen. De behandeling bestaat vaak uit een combinatie van medicijnen en zalf/lotion.

Bij zware psoriasis wordt het medicijn fumaarzuur voorgeschreven. Fumaarzuur kan echter veel bijwerkingen hebben.

Artsen zijn erg enthousiast over ‘psorinovo-therapie’. Dit is een zorgvuldig opgezette behandelmethode met het medicijn psorinovo, wat weinig bijwerkingen heeft.

Voeding kan zeker invloed hebben op de klachten en een voedingsadvies is meestal onderdeel van de behandeling.

Er zijn nog geen harde wetenschappelijke bewijzen, maar vanuit de praktijk is gebleken dat de juiste voeding een positief effect kan hebben.

Veel reguliere behandelingen werken ook beter in combinatie met de juiste voeding.

Een alkaline-dieet bijvoorbeeld kan je helpen om de juiste balans te vinden in de zuurtegraad (PH-waarde) van je lichaam.

Bij veel patiënten verergeren de klachten bij lactose in voeding, evenals bij specerijen (behalve bij kurkuma!), noten, bepaald fruit zoals citrusvruchten, suiker, koffie en alcohol (met name rode wijn).

Groenten, vette vis, gevogelte, rijst, en oliën werken wél bevorderlijk voor de huid.

Hiernaast is het een goed idee om voedingssupplementen te slikken zoals zink, krill-olie en vitamine D.

Sommige patiënten hebben baat bij darmspoelingen.

Psoriasis-nagels zijn lastig te behandelen. Het is echter essentieel om de behandeling voort te zetten omdat de nagels anders kunnen gaan ontsteken en zelfs misvormd kunnen raken.

Gels, injecties, tabletten en lichttherapie kunnen dit helpen voorkomen.

Voor je hoofdhuid kun je een speciale shampoo gebruiken, bijvoorbeeld met dode zee-zout en mineralen. Je kunt ook appelazijn gebruiken voor je hoofdhuid.

Sommige patiënten hebben baat bij alternatieve, natuurlijke behandelingen zoals homeopathie, acupunctuur en kruidengeneeskunde.

Wat kun je zelf nog doen bij psoriasis?

Probeer je huid met rust te laten, ondanks dat de jeuk wellicht om gek van te worden is.

Het is wel belangrijk om de huid goed vet te houden met (geschikte) crèmes. Badderen met verzachtende olie kan verlichtend werken. Ook koude douches of koude compressen hebben een positief resultaat op de huid.

Stress en overgewicht spelen een negatieve rol in de behandeling van psoriasis. Zorg voor voldoende beweging en zorg goed voor je innerlijke zelf, bijvoorbeeld door yoga of meditatie.

Stop met roken en alcohol drinken.

Kijk uit met kleurstoffen in make-up. Laat je goed informeren over welke make-up geschikt is voor de hyper-gevoelige huid.