Aandoeningen A-Z

Pijn in de onderrug: 5 oorzaken

pijn in de onderrug

Heb jij vaak last van pijn in de onderrug? Dan ben je niet de enige.

Maar liefst 80% van de Nederlanders heeft weleens last van lage rugpijn. Het is de meest voorkomende klacht van ons bewegings- en houdingsgestel.

Het gaat dan om pijn tussen je onderste ribben en je stuitje.

Dit kan vele oorzaken hebben en komt niet altijd direct vanuit je rug maar kan ook vanuit je nieren, darmen of baarmoeder komen.

In dit artikel bespreken we 5 oorzaken van pijn in de onderrug.

Ook komen de symptomen en behandeling van lage rugpijn aan bod.

Wil jij een steuntje in de rug? Lees dan hieronder verder en kom erachter waar jouw pijn vandaan komt.

Symptomen pijn in de onderrug

Als je last hebt van lage rugpijn kunnen de volgende klachten zich voordoen:

  • Een zeurende, prikkelende, stekende pijn, eventueel met kramp
  • Pijn aan de linkerkant, in het midden of aan de rechterkant van de onderrug
  • Pijn die overal waar de zenuwen doorlopen naar kan uitstralen: naar één of beide bovenbenen, knieën, kuiten, voeten, buik, heup / bekken, liezen en de bil-streek
  • Rugstijfheid, vooral in de morgen
  • Een branderig gevoel in de onderrug
  • Een verdoofd gevoel of tintelingen, vooral in de benen
  • Krachtverlies in rug en benen
  • Misselijkheid

Lees ook: pijn tussen de schouders

Spit

Pijn in de lende (onderrug) wordt ook wel spit genoemd. De Latijnse naam is lumbago.

Spit is een heftige vorm van pijn in de onderrug door verkramping van de rugspieren.

De pijn is vernoemd naar een spit (waar je het land mee kunt omspitten), wat ‘puntige ijzeren staaf’ betekent.

Spit betekent zoveel als het verrekken van de onderrug; dat wil zeggen de onderste rugwervels.

Er vindt een verkramping van de rugspieren en irritatie van de lage rugwervels plaats.

Het is een reactie van de spieren op (langdurige of incidentele) overbelasting. Spit krijg je meestal acuut (plotseling schiet het erin) maar het kan ook chronisch worden.

5 oorzaken van pijn in de onderrug

Er zijn verschillende oorzaken voor lage rugpijn.

Soms spelen meerdere oorzaken tegelijkertijd; alles in het lichaam is immers met elkaar verbonden en heeft effect op elkaar.

Oorzaak 1: Overbelasting en verkeerde lichaamshouding

Overbelasting van de rugspieren en gewrichten kan leiden tot pijn in de onderrug.

We doen misschien niet allemaal zwaar werk op het land en in fabrieken meer zoals onze voorouders, maar onze leefstijl is er ook niet op vooruitgegaan, door lange uren in een statische houding aan een bureau en vervolgens uitgezakt op de bank zitten.

Er zijn talloze manieren waarop je je rug kunt overbelasten. Denk aan:

  • Verkramping van de spieren door een teveel aan stress
  • Zwaar tillen
  • Eenmalig of voor een langere tijd extreem intensief sporten
  • Een onverwachte beweging maken
  • Lange tijd een eenzijdige lichaamshouding aannemen of dezelfde eenzijdige bewegingen maken
  • Lang staan, voor werk of recreatie
  • Lang op hakken staan of schoenen dragen zonder ondersteuning
  • Lang slenteren
  • Lang zitten; bijvoorbeeld in de auto
  • Slechte zithouding; bijvoorbeeld op kantoor
  • Vaak lang op de bank hangen zonder rugsteun
  • Langdurig liggen; bijvoorbeeld bij ziekte
  • Liggen op een slecht matras
  • Verkeerde lichaamshouding; bijvoorbeeld voorovergebogen staan of met een holle rug, of constant op één been leunen
  • Een beenlengte-verschil of doorgezakte voetwreef

Oorzaak 2: Problemen met de ruggenwervels / wervelkolom

Door uitéénlopende problemen met de ruggenwervels kunnen zenuwen bekneld raken en krijg je vaak last van pijn in de onderrug.

Allereerst verliezen je tussenwervelschijven bij het ouder worden deels hun schokdempende werking. Daardoor krijg je sneller last van problemen en lage rugpijn.

Overbelasting en een verkeerde lichaamshouding kunnen bijdragen aan problemen met de wervelkolom.

Scolioseeen aangeboren vergroeiïng van de ruggengraat, kan voor pijn zorgen.

Bij een spinaal kanaal stenose is er sprake van een wervelkanaalvernauwing in de onderrug. De zenuwwortels raken daardoor bekneld.

Instabiliteit van de onderrug of het bekken wordt de laatste jaren steeds vaker genoemd als dé veroorzaker van lage rugpijn klachten.

Instabiliteit wordt veroorzaakt door een slechte spierconditie en / of instabiele tussenwervelschijven.

Heb je bekkeninstabiliteit, dan zal je lichaam dit ergens anders in je lijf proberen te corrigeren en compenseren, en dat veroorzaakt pijn, zoals pijn in je onderrug.

Bij een hernia vindt een breuk of uitpuiling van de tussenwervelschijf plaats. Die uitpuiling drukt op een zenuw.

De zenuwwortel raakt beklemd en dat gaat gepaard met pijn, bijvoorbeeld in de onderrug.

Bovenstaande problemen kunnen leiden tot de aandoening Ischias.

Je krijg dan last van pijnscheuten in de rug, bilpartij en benen. De pijn begint bij de ischias zenuw (grote beenzenuw) door druk, beknelling, beschadiging of ontsteking van deze zenuw.

De ischias zenuw loopt van de bil helemaal naar onderen over je been.

Heb je een reumatische aandoening? Dan kan er sprake zijn van een ontsteking van de gewrichten van het bekken en de wervelkolom.

Zoals bijvoorbeeld het geval is bij de ziekte van Bechterew. Vaak gaat dit gepaard met een ontsteking van het oog.

Pijn in de onderrug is een bijbehorende klacht.

Oorzaak 3: Hormonale schommelingen

Pijn in de onderrug komt veel voor tijdens de menstruatie en ook tijdens de zwangerschap.

Zwangerschaps-ischias komt ook regelmatig voor.

Het hormoon progesteron speelt een rol bij deze hormonale schommelingen.

Het kan je banden doen verslappen die je heupen op z’n plek houden. Het bekken wordt dan beweeglijker en instabieler en je loopt meer risico op lage rugpijn.

Ook een teveel aan stress en slechte voeding kan je hormoonhuishouding in de war schoppen.

Oorzaak 4: Problemen met je organen

De bron van pijn in de onderrug kan elders in het lichaam liggen. Zo kunnen problemen met de blaas, de nieren, de baarmoeder en de darmen ook lage rugpijn geven.

Nierpijn manifesteert zich vaak ook in je onderrug of je zij.

Je kunt bijvoorbeeld last krijgen van nierstenen (kristallisering van zouten) of nier(bekken)ontsteking.

Meestal heb je dan ook pijn bij het plassen.

Bij endometriose komt het baarmoederslijmvlies buiten de baarmoederholte. Je kunt dan last krijgen van buikpijn, pijn bij plassen, pijn tijdens de seks, en ook lage rugpijn.

Ook een baarmoederverzakking kan voelbaar zijn in de onderrug.

Anale pijnklachten zoals problemen met de endeldarm of aambeien kunnen eveneens uitstralen naar je lage rug.

Lees ook: pijn in onderbuik

Oorzaak 5: Overgewicht

Overgewicht zorgt voor talloze klachten, waaronder pijn in de onderrug.

Behalve het extra gewicht wat je rug moet dragen en spanning op de spieren geeft, belast het ook de gewrichten en beperkt het de doorbloeding.

Behandeling van pijn in de onderrug

Met lage rugpijn kom je meestal terecht bij een fysiotherapeut.

Het is belangrijk om te blijven bewegen en daarom krijg je oefeningen om op een veilige manier je rug soepel te houden en de doorbloeding te stimuleren.

Ook kun je je rug- en buikspieren versterken.

Een fysiotherapeut, maar ook andere therapeuten kunnen je masseren en indien nodig je rug kraken.

Denk bijvoorbeeld aan een chiropractor, een manueel therapeut of een cranio-sacraal therapeut, die zich allen op een bepaalde manier bezighouden met het bewegingsapparaat.

Nog redelijk onbekend in Nederland is de neuraal- en regulatietherapie.

Hierbij worden injecties met een tijdelijk en plaatselijk verdovend middel toegediend.

De pijncirkel wordt dan tijdelijk onderbroken zodat blokkades kunnen worden opgeheven. De regulatie kan zich dan herstellen, en leidt bijvoorbeeld tot een betere doorbloeding.

Ook Shock Wave therapie, een soort elektronische vorm van acupunctuur, boekt bij veel patiënten resultaat.

Soms is het nodig om bij scoliose of bekkeninstabiliteit een podotherapeut te bezoeken die voor jou inlegzooltjes op maat maakt.

Ook de aanschaf van een degelijk matras kan pijn in de onderrug verlichten. Kies voor de minst belastende slaaphouding (bijvoorbeeld op je zij) en ondersteun jezelf met kussens.

Ten slotte willen we wederom acupunctuur noemen als onderdeel van een mogelijke behandeling ter verlichting voor lage rugpijn klachten.

Bij ernstige beschadigingen en pijnklachten kan er overgegaan worden op een operatie. Hierbij worden bepaalde rugwervels vastgezet.

Deze operatie wordt spondylodese genoemd. De revalidatie en het herstel kunnen een hoop tijd in beslag nemen.

Pijn in de onderrug voorkomen

Pijn in de onderrug kun je zeker niet altijd voorkomen maar het helpt in ieder geval wanneer je goed voor je lichaam zorgt.

Vermijd een teveel aan stress.

Sport, beweeg, werk en recreëer op een verantwoorde manier.

Overbelast je rug niet. Probeer je rug ook regelmatig te rekken en strekken. Doe bijvoorbeeld een paar simpele yoga oefeningen.

Lees ook: yoga voor beginners

Houd met gezonde voeding je spieren en gewrichten gezond en vrij van ontstekingen en voorkom daarmee eveneens overgewicht.

Vermijd tocht. Spieren en zenuwen raken daardoor verkrampt en bekneld.