Aandoeningen A-Z

Keelontsteking: oorzaken, symptomen en behandeling

vrouw met keelontsteking bij huisarts

Heb jij last van een keelontsteking?

Dan zul je er vast alles aan willen doen om de pijn te verzachten.

Je kunt helaas niet om deze pijn heen omdat je die voelt iedere keer als je slikt.

Keelontsteking is één van de meest voorkomende redenen voor een bezoek aan de huisarts.

In dit artikel geven wij tips hoe je dat zere gevoel kunt verlichten.

Ook geven we je info over hoe je een keelontsteking kunt constateren op basis van de symptomen.

En ten slotte wat de oorzaken zijn van de ontsteking.

Zo kun je met onze tips misschien de kans op een nieuwe ontsteking beperken.

Lees ook: Keelpijn bij het slikken

Wat is keelontsteking?

Bij een keelontsteking (faryngitis) is de slijmhuid van de keelholte, de achterkant van je keel, ontstoken.

Symptomen keelontsteking

Heb je een keelontsteking dan heb je doorgaans pijn bij en moeite met slikken en praten.

Ook kun je last hebben van een droge, rode en opgezwollen keel, heesheid, verkoudheid en slijmvorming.

In sommige gevallen zie je ook wit-grijze plekken achterin je keel.

Soms is er ook sprake van een opgezette lymfeklier in je nek en verhoging of koorts, met koude rillingen.

Afhankelijk van de oorzaak van de ontsteking kun je daarbij last krijgen van een loopneus, hoofdpijn, hoesten en vermoeidheid.

Verder kunnen de spieren in heel je lijf pijn doen, kun je je eetlust kwijt zijn en huiduitslag krijgen.

In bepaalde gevallen kun je misselijk zijn.

Lees ook: Stoppen met hoesten

Keelontsteking besmettelijk?

Een keelontsteking is besmettelijk.

De incubatietijd (de tijd tussen de besmetting en de eerste symptomen) bedraagt zo’n 2 tot 4 dagen.

Echter is de duur van het besmettelijk-zijn afhankelijk van de oorzaak.

Is de ontsteking veroorzaakt door een virale infectie dan blijft het besmettelijk tot de griep voorbij is. Dit kan wel tot een dag of 10 voortduren.

Bij een bacteriële infectie geldt dat je niet meer besmettelijk bent nadat je 24 uur antibiotica hebt gebruikt. Dat is uiteraard een stuk sneller dan dat je een griep moet ‘uitzitten’.

Besmetting kun je voorkomen door geen zoen, eten, drinken, bestek of tandenborstel te delen met vermoedelijke zieke mensen. Zorg verder voor voldoende hygiëne; was je handen bijvoorbeeld grondig.

Oorzaken keelontsteking

Veel mensen krijgen in de wintermaanden last van keelontsteking.

De ontsteking kan zowel veroorzaakt worden door een bacteriële als een virale infectie.

Dit kunnen infecties zijn die ook andere ziekten veroorzaken, zoals het virus van de mazelen, de waterpokken, kinkhoest, kroep (tracheale bronchitis) het adenovirus (een verkoudheidsvirus) en het streptokokken virus groep A.

Bij een streptokokkeninfectie zijn ook de twee klieren achterin je mond, de tonsillen, geïnfecteerd. Dit wordt ook wel (keel)angina genoemd.

Ook het influenza virus (griepvirus) en het klierkoorts virus (mononucleosis infectiosa), ook bekend onder de naam ‘de ziekte van Pfeiffer‘ zijn de veroorzakers van keelontsteking.

Meer zeldzame oorzaken van bacteriële keelontsteking zijn de virussen die ook verantwoordelijk zijn voor de seksueel overdraagbare aandoeningen gonorroe en chlamydia. De corynebacterium is een bacterie die ook difterie veroorzaakt.

In Nederland worden kinderen overigens ingeënt tegen zowel difterie als het eerder genoemde kinkhoest.

Verhoogd risico op keelontsteking

Heb je last van allergieën of vaak last van voorhoofds- of bijholteontsteking, dan loop je meer risico om ook keelontsteking te krijgen.

Ook het werken in de gezondheidszorg of met jonge kinderen vergroot de kans om door keelontsteking te worden geveld.

Dit hangt mede af van je weerstand. Een zwak immuunsysteem maakt je vatbaarder voor infecties.

Zelf roken of meeroken heeft hier een negatieve invloed op, evenals overbelasting door veel praten en / of schreeuwen.

Diagnose keelontsteking

Het is goed om de oorzaak van de keelontsteking te achterhalen voordat je met een behandeling begint.

Bij iedere oorzaak past namelijk een andere behandeling.

De huisarts zal een fysiek onderzoek doen en je keel, neus en oren onderzoeken en je lymfeklier op zwelling controleren.

Als de huisarts een keelontsteking vermoedt kan er een keelkweek worden gedaan door wat keelslijm op een wattenstokje te onderzoeken. Zo kan de huisarts snel zien of er sprake is van een streptokokken infectie.

Soms is er meer onderzoek nodig, zoals een bloedtest.

Behandeling keelontsteking met antibiotica

Keelontsteking veroorzaakt door een virale infectie kun je niet met antibiotica behandelen, alleen met pijnstillers.

Bacteriële infecties worden door antibiotica wel aangepakt.

Antibiotica verlagen echter je weerstand dus het is belangrijk dat je hier op de juiste manier van hersteld, bijvoorbeeld met een probiotica kuur.

Voorheen werd overigens gedacht dat je een antibiotica kuur altijd moet afmaken om terugkeer van de bacterie te voorkomen.

Onlangs is echter gebleken dat je de kuur niet per se altijd hoeft af te maken.

Informeer bij je huisarts wat voor jou geldt. De gehele kuur duurt meestal zo’n 7 tot 10 dagen.

Zelf thuis de keelontsteking behandelen

Je kunt zelf thuis met simpele middelen zorgen voor verlichting van de pijn.

Allereerst moet je voldoende blijven drinken. Kies bijvoorbeeld voor kruidenthee met kruiden als salie, kamille en eucalyptus. Voeg ook gember, citroen en (Manuka)honing toe voor een ontsmettend en ontstekingsremmend effect.

Bouillon drinken helpt de pijn ook verzachten.

Je kunt gorgelen met heet, zout water. Voeg een afgestreken theelepel zout toe aan een glas gekookt water. Wanneer het water iets afgekoeld is kun je ermee gorgelen en uitspugen. Doe dit zo’n 3 keer per dag. Je kunt ook gorgelen met water met tea tree olie.

Honinggraat of gladde iep schors zijn natuurlijke middelen waar je aan kunt sabbelen om de pijn te verlichten.

Ook kan een luchtbevochtiger helpen.

Neem niet te vergeten voldoende rust en eet voldoende groenten, fruit en gezonde vetten om je weerstand te versterken.

Je kunt eventueel pijnstillers slikken (bijvoorbeeld speciaal voor de keel) of gewone keelsnoepjes.

Terug naar de huisarts

Gaan de klachten na een week tot 10 dagen maar niet weg, zelfs niet na een antibiotica kuur? Of komen de klachten terug?

Krijg je of houd je hoge koorts, krijg je uitslag of last van benauwdheid?

Dan is het belangrijk om terug te gaan naar de huisarts voor verder onderzoek!