Aandoeningen A-Z

Hyperventilatie aanval stoppen

hyperventilatie aanval stoppen

Wil je een hyperventilatie aanval stoppen?

Een hyperventilatie aanval hebben is een angstige gebeurtenis.

Het overkomt veel mensen. Zo’n 400.000 mensen leiden zelfs aan chronische hyperventilatie.

Wanneer je gaat sporten of je je lichamelijk inspant, een spannend moment beleeft of je buiten op meer dan 2000 meter hoogte bevindt zal je ademhaling versnellen. Dat is heel normaal.

Wanneer je echter een hyperventilatie aanval meemaakt is dit een heel ander verhaal.

Weet hoe je een hyperventilatie aanval stoppen kunt. En hoe je een ander kan helpen bij zo’n aanval.

In dit artikel lees je alles over korte en lange termijn oplossingen, symptomen en oorzaken. Zo kun je een aanval herkennen en verhelpen.

Lees ook: Stress verminderen

Wat gebeurt er precies tijdens een hyperventilatie aanval?

Hyperventilatie betekent letterlijk: ‘teveel (hyper) ademen (ventilatie)’. Je haalt te snel of te diep adem.

Een volwassen persoon haalt gemiddeld 10 keer per minuut adem. Wanneer je 20 keer of meer ademhaalt dan is er sprake van hyperventilatie.

We ademen zuurstof in en koolstofdioxide (koolzuur) uit.

Bij hyperventilatie adem je meer dan nodig is om het koolstofdioxide (c.o.2) gehalte in je bloed op peil te houden.

En koolzuur is weer nodig voor de zuurstofopname in je bloed.

Lees ook: Yoga voor beginners

Symptomen hyperventilatie aanval

Een aanval is zeer onprettig en kan beangstigend zijn. Je kunt echt het gevoel hebben dat je doodgaat, ook al weet je misschien dat het niet het geval is.

Klachten bestaan uit:

  • Benauwdheid
  • Duizeligheid, licht en warm gevoel in je hoofd
  • Zweten
  • Hartkloppingen en druk op de borst
  • Rillen, klappertanden
  • Tintelingen en slap gevoel in armen en benen
  • Een droge, strak aanvoelende mond
  • Hoofdpijn
  • Gapen
  • Spierspanning
  • Gedesoriënteerd zijn term
  • Niet kunnen slikken
  • Niet goed kunnen praten

Vaak gebeurt een aanval van hyperventilatie ’s nachts, op een drukke plek en / of  in stressvolle situaties.

Ook kan het gebeuren tijdens of na een (grote en / of emotionele) inspanning, zoals sporten, seks of een bevalling.

Meestal duurt een aanval een minuut of 10. Die 10 minuten kunnen echter gevoelsmatig eeuwig duren.

Na een aanval kun je je uitgeput voelen en ben je emotioneel of juist apathisch. Ook kunnen je darmen van slag zijn.

Vaak ontstaat er na een aanval de angst dat het nog een keer gebeurt. Dit kan de hyperventilatie in stand houden.

Wil je de hyperventilatie aanval stoppen? Lees dan verder wat je opties zijn.

Hyperventilatie stoppen met de juiste ademhaling

Zoek een rustige ruimte op, desnoods het toilet bij jou op kantoor (laat wel even aan iemand weten dat je daarheen gaat). Sommige mensen vinden het prettig om even in de buitenlucht te zijn.

Ga zitten of liggen met opgetrokken knieën.

Concentreer je op je ademhaling. Bij een juiste ademhaling is de aanzet laag vanuit je onderbuik.

Je kunt 1 hand op je buik leggen zodat je hiernaartoe kunt ademen. De andere hand kun je op je borstkas leggen. Zet je buik uit maar houd je borst stil / rustig.

Houdt 1 neusgat dicht en adem in door je neus. Tuit je lippen alsof je gaat fluiten en adem dan uit door je mond. Hierdoor wordt de ruimte waardoor je in- en uitademt kleiner en ga je minder grote teugen adem nemen.

Probeer in eerste instantie 1 ademhaling per 5 seconden te nemen.

Je merkt vanzelf wanneer je weer wat kalmeert tijdens de ademhalingsoefeningen maar probeer het in ieder geval 10 ademhalingen vol te houden.

Concentreer je ook op je uitademing; probeer deze te verlengen.

Zo kun je de hyperventilatie aanval stoppen.

Je kunt ook in een papieren zakje ademen maar het is een wat achterhaalde methode.

Doe dit sowieso niet wanneer je een long- of luchtwegaandoening hebt of lijdt aan een hart- en vaatziekte! Gebruik geen plastic zakje.

Bij het ademen door een papieren zakje geldt: houdt zowel je mond als je neus in het zakje.

Adem niet te snel door het zakje. Neem 6 tot 12 ademhalingen door het zakje en wissel het dan af met de eerstgenoemde buikademhaling.

Soms is het fijn om je ademhalingen te tellen zodat je je er even helemaal op kunt focussen en minder met de angst bezig bent.

Hyperventilatie aanval stoppen: overige tips

Wanneer je een hyperventilatie aanval stoppen wilt, probeer dan je spieren goed te ontspannen, ook je borstspieren.

Je kunt even afleiding zoeken, bijvoorbeeld door over fijne dingen te praten.

Of door te bewegen, bijvoorbeeld een stukje te rennen.

Gaat het echt niet goed en blijft de hyperventilatie meer dan 30 minuten aanhouden dan kun je bij de eerste hulp terecht.

Met name in het geval van druk op de borst en heftige kortademigheid is dit verstandig. Desnoods kan een omstander 112 bellen.

Oorzaken hyperventilatie

Hyperventilatie kan zowel acuut zijn als chronisch.

Sommige mensen hebben last van chronische hyperventilatie zonder dit te merken.

Ze ademen te snel en teveel en te oppervlakkig maar krijgen bijvoorbeeld geen echte aanvallen en beseffen zich dus niet wat er aan de hand is.

Je kunt stressklachten lange tijd negeren als je niet naar je lichaam luistert.

Er kan dan uiteindelijk een verkramping van de luchtwegen ontstaan en een aanval.

Langdurige stress, spanningen en angst liggen in de meeste gevallen ten grondslag aan de hyperventilatie.

In bepaalde gevallen kun je ook een aanval krijgen als gevolg van een verkeerde ademhaling, een luchtwegaandoening zoals astma of een verkeerde lichaamshouding.

Hoe kun je een hyperventilatie aanval voorkomen?

Wanneer je de voor jou passende hulp zoekt kun je in veel gevallen in een paar maanden van de hyperventilatie af zijn.

Helaas kan het ook zijn dat je er jarenlang mee blijft worstelen.

In het geval van een aandoening aan de luchtwegen zul je onder behandeling van een longarts moeten gaan.

Leer beter te ademen

Een hyperventilatie aanval stoppen en voorkomen?

Leer hoe je beter kunt ademen door ademhalingsoefeningen te doen. Wees je bewust van je ademhaling zodat je deze indien nodig kunt sturen en vertragen.

Bijvoorbeeld door Caesar therapie waarbij je ook aan je houding werkt.

Ook de Buteyko methode is zeer effectief.

Deze gaat ervan uit dat de oorzaak van de hyperventilatie niet per se (alleen) tussen je oren zit maar te maken heeft met de juiste ademhaling en biochemie van het lichaam.

Wanneer de hersenen te weinig zuurstof krijgen kan dit angstklachten veroorzaken. De methode zorgt ervoor dat de ademhalingen per minuut verminderen en er zo meer koolzuur in het lichaam blijft.

Praat erover

Een hyperventilatie aanval stoppen en voorkomen doe je ook door te praten over angsten.

Praat eens met een bedrijfsarts, psychotherapeut en / of levenscoach.

Wellicht kun je je leven anders indelen, bijvoorbeeld (tijdelijk) met minder uren en een minder grote verantwoordelijkheid en werkdruk.

Vaak ligt de gevoeligheid voor stress echter met name aan de manier waarop je met stress omgaat. Het is ook niet de bedoeling om dingen te gaan vermijden die je leuk vindt.

Deel je angst met mensen die je vertrouwt binnen je familie, vrienden en directe collega’s (leidinggevende bijvoorbeeld).

Kijk ook eens op de site van de Nederlandse hyperventilatie stichting.

Hyperventilatie aanval stoppen door gezonde leefstijl

Je kunt meer rustmomenten inbouwen in je leven en letten op voldoende nachtrust en voldoende beweging.

Ook buitenlucht, zonlicht en natuur zijn goed voor je welzijn.

Let op je voeding: eet minder suikers en minder eventueel met koffie.

Zoek activiteiten waar je van geniet en die niet prestatiegericht zijn.

Werk aan de tevredenheid in je relaties en vriendschappen. Leer vaker nee te zeggen. Verwerk je teleurstellingen, klein en groot; neem er de tijd voor.

Een hyperventilatie aanval stoppen kun je ook bereiken door yoga, (transcendente) meditatie en mindfulness.

Hyperventilatie aanval stoppen en voorkomen met medicijnen

Homeopathische medicijnen kunnen op een natuurlijke manier zorgen voor vermindering van stress en een goede nachtrust geven.

Zware medicijnen zoals antidepressiva en oxazepam wil je natuurlijk liever vermijden indien mogelijk.

Soms kan het nodig zijn om de chemie in je hersenen weer in balans te brengen en de ‘angst voor de angst’ te verminderen.

Laat medicijnen echter nooit al het werk doen.

Gevolgen hyperventilatie op je lichaam

Een hyperventilatie aanval levert in eerste instantie geen blijvende schade op aan je lichaam.

Wel kun je buiten bewustzijn raken en tijdelijk opgenomen worden.

Langdurige stress is echter destructief voor je lichaam.

Je ademt teveel koolzuur uit en je raakt hier dus teveel van kwijt.

Langdurige stress kan leiden tot klachten als:

  • Slapeloosheid
  • Rug- en nekklachten
  • Chronische hoofdpijn
  • Darm- en maagstoornissen
  • Bijnieruitputting
  • Ontstekingen en infecties door aangetast immuunsysteem
  • Droge mond en tandvleesproblemen
  • Stemmingswisselingen en depressie
  • Cognitieve stoornissen, zoals moeite met concentratie en geheugen
  • Hoge bloeddruk en verhoogd cholesterol
  • Verstoorde stofwisseling en gewichtstoename of juist gewichtsafname