Aandoeningen A-Z

Acne (jeugdpuistjes)

acne

Bijna iedereen heeft weleens last gehad van jeugdpuistjes. Ook als volwassene kunnen er op je huid hier en daar puistjes, pukkeltjes en mee-eters ontstaan.

Acne daarentegen is een hardnekkige vorm van puistjes. Het kan je zelfvertrouwen behoorlijk omlaag trekken.

Veel mensen met acne hebben al van alles uitgeprobeerd om er vanaf te komen. Crèmes, laseren, voeding, enzovoorts. Maar krijg je dan waar voor je geld?

In dit artikel zoeken wij voor je uit wat de mogelijkheden zijn als je last hebt van acne.

Wat is acne precies? En welke behandelingen kun je ondergaan om acne te bestrijden?

Lees hieronder alles over deze kwaal die niet alleen pubers, maar ook volwassenen het leven zuur kan maken.

Wat is acne?

Acne (spreek uit als: aknee) is een verzamelnaam van verschillende huidaandoeningen. Bij al deze huidaandoeningen is er sprake van puistjes/pukkeltjes.

Deze verschijnen voornamelijk op het gezicht, de borst, de rug, de nek en de armen. Soms ook op de billen en bovenbenen.

De meest voorkomende vorm van acne is acne vulgaris, oftewel: jeugdpuistjes. Bij jeugdpuistjes produceert de huid, onder invloed van hormonen, een overtollige hoeveelheid talg.

De huid is vet en er ontstaan verstopte en uitgezette talgkliertjes: mee-eters.

In deze mee-eters bevindt zich bacteriën die bijdragen aan de vorming van ontstekingen van de mee-eters. Dit zijn de puistjes. Puistjes kunnen rood zijn en er kan pus inzitten.

Jongens hebben over het algemeen meer last van acne vulgaris dan meisjes. Dit komt door de mannelijke hormonen, oftewel ‘androgenen’, die de talgproductie stimuleren.

Meisjes kunnen ook veel last hebben van jeugdpuistjes, al een stuk eerder dan jongens, die vaak pas in de puberteit met jeugdpuistjes te maken krijgen. Bij vrouwen zijn hormonale schommelingen in de cyclus ook vaak de reden voor acne.

Bij de meeste mensen gaan jeugdpuistjes over na hun 18e. Maar sommige mensen houden er nog last van tot na hun 30e levensjaar.

Oorzaken acne

  • Genetische aanleg (erfelijk)
  • Hormonen
  • Zon; voor de één kan de zon goed werken tegen acne, maar bij de ander treedt er juist een vorm van acne op: Majorca acne. De huidzakjes raken dan ontstoken door een combinatie van zonlicht en zonnebrandcrème. Je kunt bij een allergische reactie op de zon eventueel een cortisolcrème gebruiken. Je mag tijdens het gebruik van deze crème niet in de zon!
  • Slechte voeding werkt bij acne extra versterkend. Voeding met veel e-nummers, transvetten en geraffineerde suikers, stimuleren de talgproductie, zorgen voor ontstekingen en geven vaak een allergische reactie.

Acne behandeling

Bij acne helpen de meeste simpele drogist-artikelen niet of nauwelijks. Ze kunnen de acne zelfs verslechteren doordat ze geparfumeerd zijn of (andere) agressieve stoffen bevatten.

Je huisarts kan je op recept een middel voorschrijven. Vaak hebben deze middelen moeilijke namen, die we hier niet allemaal bij naam kunnen noemen.

De werking ervan is bewezen effectief. Veel mensen hebben er baat bij, ondanks dat er wel bijwerkingen kunnen optreden. Let op dat je niet allerlei producten door elkaar gebruikt.

  • Crèmes, gels, cleansers; die zijn er in overvloed. Belangrijk is dat ze PH-neutraal en antibacterieel zijn. Plus dat ze de poriën niet verstoppen (anticomedogeen) en ontstekingsremmend zijn. Je kunt denken aan benzoylperoxide, antibiotica in zalfvorm en vitamine A-zuurpreparaten (retinoïden). Sommige van deze crèmes zijn ook zonder recept verkrijgbaar.
  • Medicijnen. Denk aan antibiotica met een antibacteriële werking.

Let op! Je mag niet of nauwelijks in de zon als je deze middelen gebruikt! Ook zijn er veel medicijnen die tijdens de zwangerschap complicaties kunnen geven en om die reden niet zijn toegestaan.

  • Anticonceptiepil. Vrouwen met acne kunnen baat hebben bij een anticonceptiepil met anti-androgene eigenschappen. Deze stoffen verminderen de aanmaak van de mannelijke hormonen die acne kunnen veroorzaken.

Bij hardnekkige acne zal de huisarts je doorverwijzen naar een dermatoloog, een huidtherapeut of een schoonheidsspecialiste. Die kan bijvoorbeeld overgaan op een laserbehandeling.

  • Fotodynamische therapie. Ook toegepast bij kankerbestrijding. Dit is een vorm van laseren. In de dermatologie wordt het toegepast voor het bestrijden van o.a. acne. Er wordt een crème aangebracht op je gezicht die wordt afgeplakt en een paar uur moet intrekken. Daarna wordt de plek met rood licht belicht. Het kan een pijnlijke behandeling zijn, maar het laat nauwelijks littekens achter en heeft geen bijwerkingen
  • Blauwe lichttherapie. Bacteriën die acne veroorzaken zijn gevoelig voor blauw licht. Ze maken hierdoor stoffen aan waardoor ze zichzelf eigenlijk vernietigen. Deze behandeling wordt vaak vooraf gegaan door een chemische peeling waarbij de opperhuid wordt ontdaan van schadelijke cellen. Je zal voor deze behandeling bij voorkeur 2 keer per week de kliniek moeten bezoeken. Er zijn ook blauwlichtlampen te koop voor gebruik in eigen huis. Je kunt er wel een droge, rode huid van krijgen.
  • Voeding is één van de krachtigste genezers van acne. Vitamine A zorgt voor de vet-toevoer van je lichaam naar de talgklieren. Vitamine B2 werkt daarin ondersteunend. Denk hierbij aan paprika, wortel, groene bladgroenten, amandelen en vette vis. Ook voeding die rijk is aan antioxidanten is aan te raden, zoals bosbessen. Daarbij is het voor een gave huid belangrijk om ongeveer 2 liter water per dag te drinken. Je kunt ook denken aan groene thee.
  • Koud water is een prima remedie tegen acne. De poriën en bloedvaten vernauwen door koud water en daardoor valt de ontsteking minder op. Je huid wordt ook minder vet en week dan bij warm water.
  • Zon. Sommige mensen hebben baat bij zon. De acne lijkt erdoor te verminderen. Er zijn speciale zonnebrandcrèmes die ervoor zorgen dat puistjes beperkt worden.

Je zal bovenstaande behandelingen helemaal moeten doorzetten. Het duurt soms wel 1 of 2 maanden voordat je echt resultaat ziet en het kan goed zijn dat de acne eerst erger wordt voordat het wegtrekt.

Maak je huid niet te grondig en te vaak schoon. Je huid heeft ook rust nodig om te kalmeren en te herstellen.

Littekens veroorzaakt door acne

Acne kan behoorlijke littekens achterlaten. Het weefsel kan beschadigd zijn door het uitknijpen van de puistjes. Je kunt blijvend putjes en huidonregelmatigheden blijven zien.

En dan hebben we het nog niet eens over psychische littekens.

Mensen met acne hebben vaak de overtuiging dat andere mensen hen vies vinden; dat het besmettelijk is wat ze hebben en dat ze zich niet goed wassen.

Terwijl mensen met acne vaak ontzettend gefocust zijn op het schoonhouden van hun huid, met allerlei tonics en facewash.

Ook hebben mensen met acne bijvoorbeeld veel moeite (gehad) met bepaalde momenten. Denk aan het omkleden tijdens gym op school, omkleden en douchen bij een sportclub en ’s zomers op het strand of bij het zwembad.

Sommige mensen bedekken hun gezicht permanent met een dikke laag make-up en zullen misschien ook dingen uit de weg gaan zoals sporten en logeren.

Helaas is een eerste indruk vaak bepalend voor een contact en zullen mensen door acne heen moeten kijken naar wie die persoon echt is.